Isveç üsulu –sıfır çıxar: İsveç sakinləri bütün zibili yenidən emal edirlər

Shop.az 2019-01-07 15:00:33
Isveç üsulu –sıfır çıxar: İsveç sakinləri bütün zibili yenidən emal edirlər

Tərbiyə, gələcəyə qayğı və texnologiya- isveçlilərin universal ressepti. Bu,  zibil və tullantıları enerjiyə və yeni mallara çevirməyə imkan verir. Tullantıların cəmi 7% zibilxanalara gedir, yerdə qalan 93% aqibətini isə indi deyəcəyik.

 

 «İsveçdə zibil bitib!»

«Skandinavlar qonşulardan zibil idxal etməyə hazırlaşır!»

Bir neçə ay öncə dünya üzrə tabloidlər belə başlıqların qasırğasına tutuldu. İsveçlilər planeti şoka saldılar. Bu səfər “Avroviziya” və ya hokkey üzrə dünya çepionatı qaibiyyəti ilə deyil, öz təbiətlərinə olan möhtəşəm münasibətləri ilə. Sən demə onlar mümkün olmayanı birləşdiriblər:ətraf mühiti təmizlədilər və qazandılar! XXl əsr də məhs belə olmalıdır. Gəlin diqqətlə baxaq. Sirri, yığılmış və ayrılmış  bütün növ zibillərin riyazi olaraq təsdiqlənmiş emalıdır. Ölkənin əsas uğuru-bu əhalinin ümumi təhsili və tərbiyəsidir. Yarım əsrdir ki, skandinavlar təbiətin həssaslığı və insanın dağıdıcı təsiri barədə anlayış formalaşdırıblar.

Nəticə etibarilə bu gün:

  • hər evdə müxtəlif növ zibillərin atıldığı 6-7 vedrə var(kağız, metal, plastik, şüşə emal üçün yararsız zibillər)
  • demək olar ki, zibilxanalar qalmayıb, qalanlar isə çox kiçik sahəni tutur;
  • tullantılar yanacağa çevrildi.

 

 

Müəyyən müddətdən sonra çox illik fəaliyyət  hiss olunan nəticəni verdi: İsveçdə hər bir məktəbli bilir ki, onun boş mineral su şüşəsində emal zamanı daha 7 dəfə şüşə düzəltmək olar. Plastik tullantıları isə elektro stansiyalarda kilovat saata dönüşəcək. Bu gün Stokholmda sərf olunan elektrik enerjisinin 45% yenidən emal olunan enerjidir.

Zibilləri ətrafa yaymaqdansa, onları ayrılıqda toplamaq daha yaxşıdır. Siz nə düşünürsüz?

Bağçalarda uşaqlara oyun olaraq zibilləri düzgün atmağı öyrədirlər. Daha sonra isə bu “oyunu” elmi tərəfdən açıqlayırlar.

Nəticədə-təmiz küçələr, gözəl təbiət və əla ekologiya.

 

 

İsveçdə geniş bir geri çevrilmə stansiyası yaradılıb. Onlar mütəxəssisləşib və hər bir sakin üçün əl çatandır. Zibillər müəyyən yük daşıma qabliyyəti ilə avadanlaşdırılmış maşınlarla çatdırılır.  1961-ci ildə İsveçdə unikal proyekti işə saldılar- zibil daşımaq üçün yeraltı kanal. Gündə bir dəfə tullantılar yeraltı güclü hava axını ilə tunellərə daxil olaraq emal stansiyalarına çatır. Burada onalr filtirlənir, preslənir, emal olunur və ya emalına davam edilir.

Böyük tullantılar(TV, inşaat materialı, mebel) araşdırılıb, diqqətlə hissələrə ayrılır.

Bu detalları istehsalçılar alır və yeni  TV, inşaat materialı və mebel istehsal edirlər.

 

 

Kimyəvi vasitələri də bu cür ayırırlar. Məişətdəki kimyəvi maddələri emal edən stansiya elementləri ayırır və növbəti etaba göndərir. Yanacaqdoldurma məntəqələrində, ixtisaslaşdırılmış eko stansiyaları neft tullantısı və digər kimyəvi maddələrin toplanması üçün fəaliyyət göstərir. Belə məntəqələr piyada məsafəsindədir. Böyük stansiyalar, 10-15 min əhaliyə 1 stansiya nəzərdə tutur. Stansiyaların xidməti əhali üçün pulsuzdur. Bu dövlətin uzunmüddətli inkşaf layihəsidir, hökumət və özəl şirkətlər tərəfindən maliyyələşdirilir.

 «Dekonstruksiya» – İsveçdə binaların sökülməsi proqramını bu cür adlandırırlar. Köhnə bina emal zavoduna daşınmaq üçün seqmentlərə bölünür. Beləliklə köhnə inşaat materiallarından yenisi istehsal olunur və keyfiyyət standartlarına tam uyğun gəlir.

 

 

İsveçlilər zibillərin ayrı toplanmasına təşviq edirlər. Hətta kiçik kəndlərdə belə plastik butulkanı atıb pula çevirən aparatlara rast gələ bilərsiniz. Əslində, istehsalçının bağlama  üçün məhsulun qiymətinə daxil etdiyi pulu geri qaytarırsınız-siz sadəcə malın öz dəyərini ödəmiş olursunuz. Əladır, deyilmi?

İsveçin 15 ekoloji məqsədi

1999 il. Şimal dövlətinin hökuməti ölkəni insanlar üçün təmiz və əlverişli hala gətirməyin 15 maddəlik siyahını qəbul edir.

  1. Təmiz hava
  2. Yüksək keyfiyyətli qurud suyu
  3. Sabit su hövzəsi və kanallar
  4. Suvarma sahələrinin təbii vəziyyəti
  5. Balanslaşdırılmış Dəniz mühiti
  6. Davamlı sahilyanı sahələr və arxipelaqlar
  7. Etüofikasiya əksikliyi,  yalnız təbii oksidləşmə
  8. Zəngin və çox bitkili meşələr
  9. Stabil kənd təsərrüfatı sahələri
  10. Böyük dağlıq ərazilər
  11. Yaxşı şəhər mühiti
  12. Qeyri toksik mühit
  13. Radiasiya təhlükəsizliyi
  14. Qorunan ozon təbəqəsi
  15. İqlimə təsirin azaldılması

Məqsəd siyahının 2020-ci ilə qədər həyata keçməsidir. Bəs siz gələcək üçün iş siyahısı tərtib etmisiniz? Bu cür siyahı tərtib etmiş çox ölkə tanıyırsız?
Zibilin toplanması, çeşidlənməsi və emal edilməsinin  bütün mərhələlərində yeni texnoloji həllərin tətbiqi, İsveçin müntəzəm olaraq tullantı  almasından asılı olmasına gətirib çıxardı.

Qonşular öz yardımlarını təklif etdilər. Norveç ildə 800 ton zibil çatdırmağa hazır olduğunu bildirdi. Zibil emal edən qurğular zərərli maddələrin atmasferə  ifrazında çox aşağı göstəriciyə malikdir cəmi 1%-ə qədər.  

 

 

BMT Baş Assambleyasında  İsveç Baş naziri Stefan Löffenin sözləri indi o qədər də ütopik deyil.

Löffen bəyan etmişdi ki, onun ölkəsi yanacaq almaqdan imtina edən ilk ölkə olacaq. 2020 ilinə qədər şəhər ictimai nəqliyyatının,  kanalizasiya və qida sənayesi tullantılarından alınan biogazla çalışan vasitələrlə əvəzlənməsi planlaşdırırlır. Rusiya Federasiyası:  hər il 60 milyon ton bərk məişət tullantıları. Hər ölkə sakininə 400 kq. Avfall Sverige məlumatlarına görə, 2015-ci ildə hər isveçli 478 kq zibil atır. Hər il ölkədə 4 milyon ton tullantı olur.

 

 

İstehsal səviyyəsi 7-8% təşkil edir. Zibillərin 90% -i açıq zibilxanalarda saxlanılır. Yerli mütəxəssislər  İsveç təcrübəsini öyrənirlər (bu arada, ölkə dünyanın müxtəlif ölkələrindən mütəxəssisləri dəvət edir və tullantıların idarə edilməsində texnologiya və təcrübə mübadiləsi etməyə hazırdır) və tullantıların təkrar emalı istiqamətində işlər təqib edilir.

İsveçdəki son məlumatlara görə, zibil ilə əlaqədar vəziyyət belədir:

· təkrar emal — 50,6%,

· enerji istehsalı — 48,6%,

· poliqonlara göndərir — 0,8%.

 

Hər il 2 milyon tona yaxın zibil yandırılır.  2015-ci ildə İsveç,  Böyük Britaniya, İrlandiya və Norveçdən 1,3 milyon ton tullantı idxal edərək emal edib.

«Sıfır tullantı» — bu bizim devizimizdir.  Biz daha az tullantı yaratmaq istəyirik və alınan bütün tullantılar bir şəkildə yenidən istifadə olunur. “Mükəmməllik üçün heç bir məhdudiyyət yoxdur və bu proseslə ciddi məşğuluq". Bu, tullantıların və təkrar emal  dərnəyinin rəhbəri Wayne Wikvist tərəfindən verilmiş bir bəyanatdır.

İsveçlilər elmi fantastik dünya açdılar. Ekologiya mövzusuna böyük məsuliyyətlə yanaşaraq, cəmiyyətin təhsilini, sənaye texnologiyasını və elmi nailiyyətləri bir qüvvə altında  birləşdirdilər. Bu şəkildə onlar öz ölkələrini zibildən təmizlədilər və indi bu işdə başqalarına kömək edirlər.

Bəzilərinə işlə, bəzilərinə isə məsləhətlə.  Zibilxanaların coxalmasında hər kəs öz məsuliyyətini dərk etməyənə qədər, yalnız skandinavlara baxaraq həsəd aparacağıq.

Tələsmədən və gecikmədən alış-veriş etmək, vaxtınıza qənaət etmək üçün 24-saat onlayn ticarət mərkəzi olan Shop.az platforması sizin kimi vaxtının dəyərini bilən insanlar üçün yaradılıb. Saytımızdan istənilən məhsulu seçib siz sifarişiniz birbaşa satıcı mağazaya göndərə bilərsiniz.

 

Shop.az saytında Gözəllik və saqlamlıq,  Texnika və elektronikaMəişət texnikası,  Geyim və Ayaqqabı və s. kimi kateqoriyaların Bakı mağazalarında satılan mallarını tmağaza qiymətlərinə və vasitəçisiz apa biləcəyiniz onlayn ticarət mərkəzidir.

 

© shop.az, 2018  Bütün hüquqlar qorunur

 

 

Həmçinin axtarılır :

online ev techizati sifarisi

online ev techizati sifaris

online ev techizati sifarish

online ev techizati alisi

online ev techizati alish

online ev techizati satisi

online ev techizati satis

online ev techizati satish

online ev techizati almaq

online ev techizati baku

online ev techizati baki

online ev techizati bakida

online ev techizati qiymeti

online ev techizati qiymet

online ev techizati magazasi

online ev techizati magaza

online ev techizati dukanlari

online ev techizati dukkanlari

online ev techizati magazalari

online ev techizati maqazinleri

onlayn ev techizati sifarisi

onlayn ev techizati sifaris

onlayn ev techizati sifarish

onlayn ev techizati alisi

onlayn ev techizati alish

onlayn ev techizati satisi

onlayn ev techizati satis

onlayn ev techizati satish

onlayn ev techizati almaq

onlayn ev techizati baku

onlayn ev techizati baki

onlayn ev techizati bakida

onlayn ev techizati qiymeti

onlayn ev techizati qiymet

onlayn ev techizati magazasi

onlayn ev techizati magaza

onlayn ev techizati dukanlari

onlayn ev techizati dukkanlari

onlayn ev techizati magazalari

onlayn ev techizati maqazinleri

serfeli ev techizati sifarisi

serfeli ev techizati sifaris

serfeli ev techizati sifarish

serfeli ev techizati alisi

serfeli ev techizati alish

serfeli ev techizati satisi

serfeli ev techizati satis

serfeli ev techizati satish

serfeli ev techizati almaq

serfeli ev techizati baku

serfeli ev techizati baki

serfeli ev techizati bakida

serfeli ev techizati qiymeti

serfeli ev techizati qiymet

serfeli ev techizati magazasi

serfeli ev techizati magaza

serfeli ev techizati dukanlari

serfeli ev techizati dukkanlari

serfeli ev techizati magazalari

serfeli ev techizati maqazinleri

bakida ev techizati sifarisi

bakida ev techizati sifaris

bakida ev techizati sifarish

bakida ev techizati alisi

bakida ev techizati alish

bakida ev techizati satisi

bakida ev techizati satis

bakida ev techizati satish

bakida ev techizati almaq

bakida ev techizati baku

bakida ev techizati baki

bakida ev techizati bakida

bakida ev techizati qiymeti

bakida ev techizati qiymet

bakida ev techizati magazasi

bakida ev techizati magaza

bakida ev techizati dukanlari

bakida ev techizati dukkanlari

bakida ev techizati magazalari

bakida ev techizati maqazinleri

yeni ev techizati sifarisi

yeni ev techizati sifaris

yeni ev techizati sifarish

yeni ev techizati alisi

yeni ev techizati alish

yeni ev techizati satisi

yeni ev techizati satis

yeni ev techizati satish

yeni ev techizati almaq

yeni ev techizati baku

yeni ev techizati baki

yeni ev techizati bakida

yeni ev techizati qiymeti

yeni ev techizati qiymet

yeni ev techizati magazasi

yeni ev techizati magaza

yeni ev techizati dukanlari

yeni ev techizati dukkanlari

yeni ev techizati magazalari

yeni ev techizati maqazinleri

online bag techizati sifarisi

online bag techizati sifaris

online bag techizati sifarish

online bag techizati alisi

online bag techizati alish

online bag techizati satisi

online bag techizati satis

online bag techizati satish

online bag techizati almaq

online bag techizati baku

online bag techizati baki

online bag techizati bakida

online bag techizati qiymeti

online bag techizati qiymet

online bag techizati magazasi

online bag techizati magaza

online bag techizati dukanlari

online bag techizati dukkanlari

online bag techizati magazalari

online bag techizati maqazinleri

onlayn bag techizati sifarisi

onlayn bag techizati sifaris

onlayn bag techizati sifarish

onlayn bag techizati alisi

onlayn bag techizati alish

onlayn bag techizati satisi

onlayn bag techizati satis

onlayn bag techizati satish

onlayn bag techizati almaq

onlayn bag techizati baku

onlayn bag techizati baki

onlayn bag techizati bakida

onlayn bag techizati qiymeti

onlayn bag techizati qiymet

onlayn bag techizati magazasi

onlayn bag techizati magaza

onlayn bag techizati dukanlari

onlayn bag techizati dukkanlari

onlayn bag techizati magazalari

onlayn bag techizati maqazinleri

serfeli bag techizati sifarisi

serfeli bag techizati sifaris

serfeli bag techizati sifarish

serfeli bag techizati alisi

serfeli bag techizati alish

serfeli bag techizati satisi

serfeli bag techizati satis

serfeli bag techizati satish

serfeli bag techizati almaq

serfeli bag techizati baku

serfeli bag techizati baki

serfeli bag techizati bakida

serfeli bag techizati qiymeti

serfeli bag techizati qiymet

serfeli bag techizati magazasi

serfeli bag techizati magaza

serfeli bag techizati dukanlari

serfeli bag techizati dukkanlari

serfeli bag techizati magazalari

serfeli bag techizati maqazinleri

bakida bag techizati sifarisi

bakida bag techizati sifaris

bakida bag techizati sifarish

bakida bag techizati alisi

bakida bag techizati alish

bakida bag techizati satisi

bakida bag techizati satis

bakida bag techizati satish

bakida bag techizati almaq

bakida bag techizati baku

bakida bag techizati baki

bakida bag techizati bakida

bakida bag techizati qiymeti

bakida bag techizati qiymet

bakida bag techizati magazasi

bakida bag techizati magaza

bakida bag techizati dukanlari

bakida bag techizati dukkanlari

bakida bag techizati magazalari

bakida bag techizati maqazinleri

yeni bag techizati sifarisi

yeni bag techizati sifaris

yeni bag techizati sifarish

yeni bag techizati alisi

yeni bag techizati alish

yeni bag techizati satisi

yeni bag techizati satis

yeni bag techizati satish

yeni bag techizati almaq

yeni bag techizati baku

yeni bag techizati baki

yeni bag techizati bakida

yeni bag techizati qiymeti

yeni bag techizati qiymet

yeni bag techizati magazasi

yeni bag techizati magaza

yeni bag techizati dukanlari

yeni bag techizati dukkanlari

yeni bag techizati magazalari

yeni bag techizati maqazinleri